Học tiếng Anh bằng gì?

Cách đây hai tuần, tôi gửi một bản thảo đã khiến tôi phát điên.

Đó là cuốn sách đầu tiên mà tôi dịch. Bản thảo bao gồm phần dịch ban đầu, phần chỉnh sửa của biên tập viên lần một, và phần nhận xét và chỉnh sửa của chính tôi cho bản biên tập lần một.

Bản biên tập lần một là một cú sốc với tôi. Sốc, bởi vì tôi được đề nghị nhận xét một bản thảo có hơn 12,000 phần bị xóa (deletions), và hơn 8,000 phần được thêm vào (insertions). Trong vòng đúng một tuần!

Cái “tôi” đanh đá làm căng với biên tập viên, đến nỗi trưởng ban phải vào cuộc. Một người rất đúng mực, bình tĩnh và nhã nhặn. Chị cho tôi 2 tuần.

“Đây là cuộc thánh chiến vì danh dự” – Bạn tôi nói đùa. Nhưng hẳn thế. Tôi đọc kĩ từng chỗ bị xóa, từng phần được biên tập viên thêm vào, nhận xét những chỗ tôi không thấy hợp lý, và tự chỉnh sửa trên một bản thảo riêng, mới hoàn toàn. Dù được cho 2 tuần, tôi sợ bản thảo gửi muộn sẽ khiến biên tập viên không có thời gian để xem kĩ bản thảo. Ngày nào tôi cũng chỉ ngủ 2 – 3 tiếng, và sau 9 ngày liên tục như vậy, tôi đã gửi lại được bản thảo.

Bản thảo tôi gửi có khoảng 2,430 nhận xét. Trong số những phần bị xóa và được thêm vào kia, tôi chỉ chấp nhận 4,196 phần bị xóa và khoảng 3,600 phần thêm. Chưa kể những phần tôi tự chỉnh sửa.

Tôi có một động lực bên trong, rằng mọi bản thảo phải luôn tốt, tốt hơn nữa.

Continue reading “Học tiếng Anh bằng gì?”

Ông ngoại đang tắm – Grandpa’s taking a shower

(Bản dịch tiếng Việt ở dưới)
(The opening is not my story)

(Supposed to write about the benefits of taking a master’s course in the UK. Then it turned into this)

That day, when we were playing together on our comfy bed, it poured. Dropping her chipper laughter, Ụt, my sweetheart, turned to me: “Is grandpa taking a shower, mommy?”

I was startled for a moment. I looked at her: “Why are asking me this?” She knows, in the most truthful sense, that her grandpa was gone.

Continue reading “Ông ngoại đang tắm – Grandpa’s taking a shower”

Cách (Long) luyện tập phát âm và ngữ âm

Cách luyện tập phát âm và ngữ âm
Nền tảng của cách luyện tập này được thầy Jimmy dạy cho tôi cách đây 5 năm. Sau đó tôi tự điều chỉnh và bổ sung trong quá trình học tập các giọng khác nhau đồng thời tìm hiểu thêm về EFL, EIL, và ELF.
Cách luyện tập này bao gồm 7 yếu tố:

•Volume
•Speed
•Chunk (pausing)
•Pitch (pitch movement)
•Stress & unstress
•Articulation
•Linking sounds/Connected speech

*Chú ý: đây chỉ là cách luyện tập phát âm và ngữ âm, chứ không phải toàn bộ kĩ năng nói. Phản xạ sử dụng từ vựng khi nói cần phải được luyện tập thông qua việc tiếp xúc với từ (input) và tạo ra từ (output) trong các tình huống thật hoặc tự giả định.
Continue reading “Cách (Long) luyện tập phát âm và ngữ âm”

Đặc quyền Vinglish hay RP phiên bản Tiếng Việt?

Disclaimer: Tôi không phải giáo viên TESOL hay nhà ngôn ngữ học nên sẽ chẳng có bằng cấp nào để chứng minh kiến thức của mình. Nhưng nếu bạn tin một người đã dành gần 20 năm để học ngoại ngữ, sáng nào cũng tập khạc nhổ, phun phì phì như trẻ 1 tuổi phun nước bọt, và kêu quạc quạc như con vịt ngạt mũi, thì bạn có thể đọc vô tư.

Đây cũng không phải một bài viết hàn lâm, và tôi sẽ cố tránh việc phải dùng những từ khủng khiếp như “tính tường minh” vào bài viết. Tuy nhiên, tôi sẽ đưa vào khá nhiều chứng cứ và trích dẫn khoa học, để cho thấy những gì tôi viết có cơ sở. Bài viết sẽ rất dài và động đến những vấn đề có thể đòi hỏi nhiều suy nghĩ hơn đọc báo lá cải một chút. Âu cũng là cái liễn, nếu ai đó muốn nghiêm túc luyện tập để đạt giọng gần với tiếng Anh bản ngữ.

——————–

Do quá trình học ngoại ngữ rất lung tung và không có giáo viên về phát âm, giọng tiếng Anh của tôi là một thứ hỗn hợp giữa Anh – Việt – Pháp. Bất kể đa số người Anh và Mỹ vẫn có cảm giác tôi có giọng Anh-Anh, tôi vẫn luôn nhận giọng tiếng Anh của mình là giọng Vinglish hỗn tạp (mixed). Thực ra đó là một đặc quyền của người Việt. Tuy nhiên, vẫn luôn tồn tại câu hỏi “Vietnamese accent, British accent, or American accent – chọn cái nào?”

Tôi không chắc có công trình nghiên cứu khoa học nào trả lời được 2 câu hỏi này. Tuy nhiên, trong chừng mực nghiên cứu cùng kinh nghiệm học tập và làm việc của mình, tôi nhận thấy có một số vấn đề mà người bắt đầu học ở tuổi trưởng thành cần nhận thức trước khi luyện tập để tiệm cận giọng bản ngữ.

Continue reading “Đặc quyền Vinglish hay RP phiên bản Tiếng Việt?”

[ACADEMIC & CREATIVE WRITING] PHẦN 1: VỠ LÒNG

(*) Đây không phải là một bài viết hàn lâm.
Bài viết này hướng tới việc giúp đỡ những người có ý định đi du học ở những nơi có nền giáo dục hàn lâm tiên tiến, và có ý muốn thực sự nâng cao trình độ. Chắc chắn loạt bài này sẽ không giúp được ai đó trở thành người viết giỏi ngay lập tức. Nhưng nếu bạn chưa biết mình cần bắt đầu ở đâu, hãy đọc.
(Tác giả sẽ rất thẳng thắn. Ai dễ tự ái không nên đọc)
Continue reading “[ACADEMIC & CREATIVE WRITING] PHẦN 1: VỠ LÒNG”

[My UK Path] Episode 6: What is it like to be a Chevening scholar?

1. Your mother’s maiden name is no secret to your Chevening fellows because theirs “happen” to be identical to yours.
2. You realise that the name “Chevening” is actually pronounced /ˈtʃiːv(ə)nɪŋ/ (Chee-V-Ning), like you match the “ch” in “chat” with “evening”.
3. The happy day of a month is the 21st.
4. You enjoy the little Chevening things: a Chevening USB stick, a Chevening Oyster card holder, or even a Chevening power bank.
5. You love taking photos of yourself holding a blue tube made of aluminum alloy.
6. Sometimes, networking with other Chevening scholars is being recognised in a supermarket thanks to your canvas shopping bag.
7. Either spending your time studying, traveling, or taking voluntary work, you just do not want to waste any second. Your name is marked. You can neither extend nor switch your visa. Thus, your time is short.
8. Still sometimes what you really do is just lying in the sun.
9. Your Chevening friends are one of their kinds. The daydreaming master statistician. The goodwill ambassador. The absent-minded sympathiser. The cheerfully loving sister. The traditionally conservative grace. The admirable one. Just to name a few. They are diversely lovely.
Extra: [Personal bit] Your pair of English handmade Oxfords are just like new because you have so few chances to sport them. “They are so glossy that a fly would probably slip upon trying to land on them”

Viết trong lúc giải lao

Dạo gần đây có nhiều cơ hội sửa SOP và cũng được mọi người nhờ tư vấn về học tiếng Anh hơn, mình có những suy nghĩ thế này:
1. Giao tiếp bằng một ngôn ngữ không chỉ bao gồm nghe nói. Luyện riêng kĩ năng nghe và nói có thể giúp mọi người có phản xạ tốt với những âm nghe được và âm mình tạo ra. Còn muốn dùng đúng từ, cách toàn diện và chính xác nhất là học đọc và viết.

Continue reading “Viết trong lúc giải lao”

[My UK Path] Episode 5: Wars of minds

For 10 years, the MArch in Environmental Design has been topping the taught master’s mark chart of the DABE at the University of Nottingham. “I tell you: this has never been easy” – said my course director, Benson Lau. He actually delivered the line multiple times. At first, it only came to my mind how hard-working the students had been. However, as things are revealed in due course, they echo a piece of truth implied by the Hongkonger-born man that there are wars on untold grounds.

Continue reading “[My UK Path] Episode 5: Wars of minds”

[My UK Path] Episode 4: Incoherent piece

– What is an English man called when he can speak English but cannot read and write well?

– It depends on his level.

– Let’s say, he knows only basics of the basics and has little grammatical knowledge. But he can speak naturally.

– Functionally illiterate (*), I guess.

– Illiterate?

– Yes.

This was my talk with my English flatmate.

Now, think about replacing the first “English” with “Vietnamese”, or whatever nationality that you can come up with.

If you think you are on the right track by focusing on those so-called English communication skills and stigmatising English grammar, here comes a slap on your face.

(*)illiterate: mù chữ.

[My UK Path | Con đường nước Anh] Episode 3 Extra: Recap and response

This post is to explain some ideas implied in my last entry of the UK Path series as well as respond to some latest feedback on the post.

My thanks to readers, particularly who left their comments on my article. Your feedback, though largely adorably negative, is exactly what I love to see.

Yet most of you failed to address the given situation: I was writing about postgraduate study.

Continue reading “[My UK Path | Con đường nước Anh] Episode 3 Extra: Recap and response”