Học tiếng Anh bằng gì?

Cách đây hai tuần, tôi gửi một bản thảo đã khiến tôi phát điên.

Đó là cuốn sách đầu tiên mà tôi dịch. Bản thảo bao gồm phần dịch ban đầu, phần chỉnh sửa của biên tập viên lần một, và phần nhận xét và chỉnh sửa của chính tôi cho bản biên tập lần một.

Bản biên tập lần một là một cú sốc với tôi. Sốc, bởi vì tôi được đề nghị nhận xét một bản thảo có hơn 12,000 phần bị xóa (deletions), và hơn 8,000 phần được thêm vào (insertions). Trong vòng đúng một tuần!

Cái “tôi” đanh đá làm căng với biên tập viên, đến nỗi trưởng ban phải vào cuộc. Một người rất đúng mực, bình tĩnh và nhã nhặn. Chị cho tôi 2 tuần.

“Đây là cuộc thánh chiến vì danh dự” – Bạn tôi nói đùa. Nhưng hẳn thế. Tôi đọc kĩ từng chỗ bị xóa, từng phần được biên tập viên thêm vào, nhận xét những chỗ tôi không thấy hợp lý, và tự chỉnh sửa trên một bản thảo riêng, mới hoàn toàn. Dù được cho 2 tuần, tôi sợ bản thảo gửi muộn sẽ khiến biên tập viên không có thời gian để xem kĩ bản thảo. Ngày nào tôi cũng chỉ ngủ 2 – 3 tiếng, và sau 9 ngày liên tục như vậy, tôi đã gửi lại được bản thảo.

Bản thảo tôi gửi có khoảng 2,430 nhận xét. Trong số những phần bị xóa và được thêm vào kia, tôi chỉ chấp nhận 4,196 phần bị xóa và khoảng 3,600 phần thêm. Chưa kể những phần tôi tự chỉnh sửa.

Tôi có một động lực bên trong, rằng mọi bản thảo phải luôn tốt, tốt hơn nữa.

Continue reading “Học tiếng Anh bằng gì?”

Đi du học 8: Học gì ở Việt Nam

Bạn có thể học nhiều ở Việt Nam hơn bạn tưởng. Nếu các bạn để ý (và trên thực tế nhiều học trò của tôi đều để ý) bạn sẽ thấy nhiều người có thể trở về từ cùng một chương trình học ở nước ngoài nhưng có khả năng khác hẳn nhau về mặt “học” lẫn “làm”. Một trong những lý do giải thích hiện tượng này chắc chắn là sự khác biệt xuất phát điểm về kiến thức và khả năng học tập. Giáo dục tiên tiến không phải là một cuộc chơi cào bằng về đầu ra, nó có phần giống như một “nhân tử” (multiplier) khiến cho người ta nhân khả năng đã có, hơn là cung cấp những bộ kiến thức cố định.

Cho nên, chuẩn bị càng tốt về khả năng học và kiến thức (tôi nhấn mạnh rằng khả năng học quan trọng hơn), người học mới thực sự lấy được giá trị dài hạn từ việc du học.

Và sau đây là một số thứ mà mọi người có thể học ở Việt Nam.

Continue reading “Đi du học 8: Học gì ở Việt Nam”

Chuẩn bị du học 4: Các “cách” làm giảm cơ hội được học bổng

* Cảnh báo:

Bài này tiếp tục nói về thái độ trước, trong, và sau khi săn học bổng. Người viết sẽ nói thẳng. Mọi người cân nhắc trước khi đọc. Người viết không chịu trách nhiệm về việc có ai đó đọc xong rồi cảm thấy khó chịu.

* Chú ý:

  • Quan điểm của người viết: Không làm bất cứ việc gì với thái độ “liều ăn nhiều” – cầu may mắn. Không ai muốn trao cơ hội cho người không đủ nghiêm túc như vậy cả.
  • Bài viết dựa trên kinh nghiệm đọc và phản biện cho hàng trăm hồ sơ xin học bổng (cả đạt và không đạt). Khi tôi viết “nhiều người”, ý là nhiều người mà tôi đã được biết qua các hồ sơ trên.
  • Bài mang thể hiện quan điểm và bức xúc cá nhân.

Ai không đồng ý với những điều trên này hoàn toàn có thể dừng đọc tại đây.

Continue reading “Chuẩn bị du học 4: Các “cách” làm giảm cơ hội được học bổng”

Cách (Long) luyện tập phát âm và ngữ âm

Cách luyện tập phát âm và ngữ âm
Nền tảng của cách luyện tập này được thầy Jimmy dạy cho tôi cách đây 5 năm. Sau đó tôi tự điều chỉnh và bổ sung trong quá trình học tập các giọng khác nhau đồng thời tìm hiểu thêm về EFL, EIL, và ELF.
Cách luyện tập này bao gồm 7 yếu tố:

•Volume
•Speed
•Chunk (pausing)
•Pitch (pitch movement)
•Stress & unstress
•Articulation
•Linking sounds/Connected speech

*Chú ý: đây chỉ là cách luyện tập phát âm và ngữ âm, chứ không phải toàn bộ kĩ năng nói. Phản xạ sử dụng từ vựng khi nói cần phải được luyện tập thông qua việc tiếp xúc với từ (input) và tạo ra từ (output) trong các tình huống thật hoặc tự giả định.
Continue reading “Cách (Long) luyện tập phát âm và ngữ âm”

Đặc quyền Vinglish hay RP phiên bản Tiếng Việt?

Disclaimer: Tôi không phải giáo viên TESOL hay nhà ngôn ngữ học nên sẽ chẳng có bằng cấp nào để chứng minh kiến thức của mình. Nhưng nếu bạn tin một người đã dành gần 20 năm để học ngoại ngữ, sáng nào cũng tập khạc nhổ, phun phì phì như trẻ 1 tuổi phun nước bọt, và kêu quạc quạc như con vịt ngạt mũi, thì bạn có thể đọc vô tư.

Đây cũng không phải một bài viết hàn lâm, và tôi sẽ cố tránh việc phải dùng những từ khủng khiếp như “tính tường minh” vào bài viết. Tuy nhiên, tôi sẽ đưa vào khá nhiều chứng cứ và trích dẫn khoa học, để cho thấy những gì tôi viết có cơ sở. Bài viết sẽ rất dài và động đến những vấn đề có thể đòi hỏi nhiều suy nghĩ hơn đọc báo lá cải một chút. Âu cũng là cái liễn, nếu ai đó muốn nghiêm túc luyện tập để đạt giọng gần với tiếng Anh bản ngữ.

——————–

Do quá trình học ngoại ngữ rất lung tung và không có giáo viên về phát âm, giọng tiếng Anh của tôi là một thứ hỗn hợp giữa Anh – Việt – Pháp. Bất kể đa số người Anh và Mỹ vẫn có cảm giác tôi có giọng Anh-Anh, tôi vẫn luôn nhận giọng tiếng Anh của mình là giọng Vinglish hỗn tạp (mixed). Thực ra đó là một đặc quyền của người Việt. Tuy nhiên, vẫn luôn tồn tại câu hỏi “Vietnamese accent, British accent, or American accent – chọn cái nào?”

Tôi không chắc có công trình nghiên cứu khoa học nào trả lời được 2 câu hỏi này. Tuy nhiên, trong chừng mực nghiên cứu cùng kinh nghiệm học tập và làm việc của mình, tôi nhận thấy có một số vấn đề mà người bắt đầu học ở tuổi trưởng thành cần nhận thức trước khi luyện tập để tiệm cận giọng bản ngữ.

Continue reading “Đặc quyền Vinglish hay RP phiên bản Tiếng Việt?”

[ACADEMIC & CREATIVE WRITING] PHẦN 1: VỠ LÒNG

(*) Đây không phải là một bài viết hàn lâm.
Bài viết này hướng tới việc giúp đỡ những người có ý định đi du học ở những nơi có nền giáo dục hàn lâm tiên tiến, và có ý muốn thực sự nâng cao trình độ. Chắc chắn loạt bài này sẽ không giúp được ai đó trở thành người viết giỏi ngay lập tức. Nhưng nếu bạn chưa biết mình cần bắt đầu ở đâu, hãy đọc.
(Tác giả sẽ rất thẳng thắn. Ai dễ tự ái không nên đọc)
Continue reading “[ACADEMIC & CREATIVE WRITING] PHẦN 1: VỠ LÒNG”

Viết trong lúc giải lao

Dạo gần đây có nhiều cơ hội sửa SOP và cũng được mọi người nhờ tư vấn về học tiếng Anh hơn, mình có những suy nghĩ thế này:
1. Giao tiếp bằng một ngôn ngữ không chỉ bao gồm nghe nói. Luyện riêng kĩ năng nghe và nói có thể giúp mọi người có phản xạ tốt với những âm nghe được và âm mình tạo ra. Còn muốn dùng đúng từ, cách toàn diện và chính xác nhất là học đọc và viết.

Continue reading “Viết trong lúc giải lao”

[My UK Path] Episode 5: Wars of minds

For 10 years, the MArch in Environmental Design has been topping the taught master’s mark chart of the DABE at the University of Nottingham. “I tell you: this has never been easy” – said my course director, Benson Lau. He actually delivered the line multiple times. At first, it only came to my mind how hard-working the students had been. However, as things are revealed in due course, they echo a piece of truth implied by the Hongkonger-born man that there are wars on untold grounds.

Continue reading “[My UK Path] Episode 5: Wars of minds”

[My UK Path | Con đường nước Anh] Episode 3 Extra: Recap and response

This post is to explain some ideas implied in my last entry of the UK Path series as well as respond to some latest feedback on the post.

My thanks to readers, particularly who left their comments on my article. Your feedback, though largely adorably negative, is exactly what I love to see.

Yet most of you failed to address the given situation: I was writing about postgraduate study.

Continue reading “[My UK Path | Con đường nước Anh] Episode 3 Extra: Recap and response”

[My UK Path | Con đường nước Anh] Episode 3: No pain, no gain

(Tiếng Việt ở dưới)

“For those who have achieved a provisional mark of 65% or more, you’re in a very good state to get a Distinction for the final mark. You have done really well.” – said Benson Lau, my course director.

“69%” – I glanced over my provisional mark sheet, red eyes weighed down with dark bags.

“I hope you slept well. I saw you guys sleeping during the final review” – said Benson.

“Actually, I pull an all-nighter every single Wednesday.” – I confessed.

Truth unfolding, it has been over 3 months since the autumn term started and I rarely go to bed before 3 am. Apparently, for an international postgraduate student in the UK, things are harsh.
Continue reading “[My UK Path | Con đường nước Anh] Episode 3: No pain, no gain”